MPG: met pappen en nathouden bereiken we niets…

Voor een nieuwbouwwoning is een MPG berekening (MilieuPrestatie Gebouwen) verplicht. Om de MPG te berekenen, heb je de MKI’s (Milieu Kosten Indicatoren) van de producten nodig die worden toegepast in een woning. Een MKI geeft de (verborgen) maatschappelijke kosten weer van het product gedurende de levensduur in Euro’s. Dit wordt ook wel de schaduwprijs genoemd. De MKI’s van producten zijn terug te vinden in de NMD Viewer van Nationale Milieudatabase.  
Tip: let goed op de vermelde dikte of R_d-waarde. 

Momenteel wordt een MKI bepaald op basis van 11 impactcategorieën, ook wel set A1 genoemd. Een voorbeeld van een impactcategorie is GWP (Global Warming Potential). Deze impactcategorie laat zien hoe groot het potentieel is van dit product op de opwarming van de aarde en wordt weergegeven in Kg CO₂ eq. Door het totaal aan Kg CO₂ eq. te vermenigvuldigen met de wegingsfactor, krijgt het de schaduwprijs in Euro’s. In set A1 is de wegingsfactor van 1 Kg CO₂ eq. € 0,05. 

Als je alle schaduwprijzen van de producten die worden toegepast optelt, heb je de totale MKI van het gebouw. Deze deel je vervolgens door levensduur van de woning én het bruto vloeroppervlak. De uitkomst hiervan in de MPG / m² / jaar. Momenteel staat de MPG op 0,8 m2 per jaar. Aanvankelijk was het plan om de MPG te verlagen naar 0,5 m² per jaar. Maar dit is nu definitief van de baan. De MPG gaat zoals het er naar uitziet van 0,8 m² per jaar naar 1,6 m² per jaar. Maar dit een verdubbeling?

Nee, het is niet zo dat woningen met een MPG 1,6 minder duurzaam worden gebouwd. Het ‘verhogen’ van de MPG heeft te maken met de invoering van EN 15804+A2. Sinds 1 januari 2021 is het verplicht om een LCA ook op basis van set A2 op te stellen. Het grote verschil tussen set A1 en set A2, is het aantal impactcategorieën. Set A1 kent 11, set A2 heeft er 19. Zo wordt de impact van het product op mens, dier en milieu breder en beter in kaart gebracht. Een ander verschil zijn de wegingsfactoren. In set A1 was deze voor 1Kg CO₂ eq. bijvoorbeeld € 0,05, en in set A2 is dit verhoogd naar € 0,116. 

Doordat we meer meten en de wegingsfactoren zijn verhoogd, wordt MKI van veel producten (bijna) verdubbeld. Omdat de overheid vooral veel en betaalbare woningen wil, is ervoor gekozen om de MPG niet aan te scherpen. En dat vind ik een gemiste kans.

In veel gesprekken die ik heb met aannemers, ontwikkelaars en architecten is er de wil om de bouw te verduurzamen. Er worden mensen vrijgemaakt en aangenomen om zich vast te bijten in deze materie. Bij de industrie worden grote investeringen gedaan en volop geïnnoveerd om bij te dragen aan de verduurzaming van de bouw. Het kan en mag toch niet zo zijn, dat de markt wil dat de industrie daar volop in investeert, maar dat de overheid de rem er ophoudt? De bouw is immers verantwoordelijk voor +/- 40% van de CO₂ uitstoot en 50% van het grondstoffengebruik wereldwijd. Deze sector heeft dus een enorme impact. En juist door de MPG te verlagen, wordt de bouw gedwongen om nog meer stappen te maken in het verduurzamen. En deze stappen kunnen gezien de huidige impact van de bouwsector, echt het verschil maken.

Op basis van duidelijke wet- en regelgeving die aansluit bij de doelstellingen, kan iedereen in de bouwkolom lange termijn plannen maken. Dit zorgt voor een grotere investeringsbereidheid en een betere positie van Nederland als kenniseconomie. 

• Wat zijn de consequenties als we voorlopig op de huidige voet verder gaan? Blijft onze kennis te ver achter? 
• Halen we de doelstellingen van 2030 en 2050 als het gaat om CO₂ reductie en circulariteit nog wel? 
• En hoe gaan we dit ooit uitleggen aan onze kinderen en kleinkinderen? Gaan we hen echt opzadelen met onze problemen door onze besluiteloosheid? 

Nu ik dit zit te schrijven in de achtertuin, komen mijn twee dochters terug met allebei een zak vol met zwerfafval. Helemaal trots en blij dat zij “de natuur hebben geholpen” zoals ze zelf zeggen. En ik merk dat het mij raakt. Kinderen die hun steentje bijdragen. De industrie, bouwers, architecten en ontwikkelaars die investeren en willen verduurzamen. Maar wet- en regelgeving dat het voorlopig zo wil houden. Omdat Europese wet- en regelgeving, zoals Whole Life Carbon (WLC), onze kant opkomt.

Whole Life Carbon is de totale hoeveelheid koolstof die een gebouw uitstoot gedurende de hele levensduur. Dit omvat zowel de koolstof van de bouwmaterialen en -processen als de energie die tijdens het gebruik wordt verbruikt. Het doel is om de koolstofvoetafdruk van gebouwen te verminderen. Dit is vooral gestuurd op CO₂. 

Maar duurzaamheid van producten is veel meer dan alleen CO₂. De duurzaamheid van een product wordt niet voor niets op 19 impactcategorieën beoordeeld. We kunnen niet zomaar een aantal impactcategorieën niet meer mee laten tellen. Want alle impactcategorieën hebben invloed op mens, dier en milieu. Wat bijvoorbeeld te denken van verzuring, vermesting, watergebruik en ecotoxiciteiten?

Scherp de MPG aan. De markt wil, de industrie is er klaar voor en er volop mee bezig. Daarnaast biedt het Nederland kansen als kenniseconomie. En uiteraard hebben we deze verduurzamingsslag hard nodig om de toekomstige generaties niet op te zadelen met de problemen die wij nu niet aanpakken.

Wacht niet op WLC. We moeten niet willen wachten met het sturen op CO₂. Zoals ik vaak in gesprekken hoor, kan en wil men het zich niet permitteren om zo door te gaan. Gelukkig is de GWP (uitgedrukt in Kg CO₂ eq.) van producten die zijn opgenomen in NMD beschikbaar. 

Kijk dan wel naar de totale GWP, dus over alle fases. Alleen dat geeft de daadwerkelijke CO₂ impact weer. We hebben tenslotte korte- en lange termijndoelstellingen op het gebied van CO₂ en circulariteit. 

Kortom:

Zo; dan ga ik nu samen met m’n dochters nog wat vuilniszakken vullen met zwerfafval.

Gebruik de NMD Viewer 

In deze gratis tool krijg je inzicht in de milieuverklaringen van producten die zijn geregistreerd in de Nationale Milieudatabase. De verzamelplaats voor alle milieuverklaringen. 

Tips!  

• Vergelijk op dikte óf op Rd-waarde. Want alleen dan maak je een eerlijk vergelijk. Vind je hier niet de info die je zoekt? Vraag dan een EPD op bij de fabrikant.
• Kies in de NMD Viewer altijd categorie 1 data. Dit is productspecifieke data en daardoor het meest compleet en getoetst door een onafhankelijk bureau. 

Kom je er niet uit? Jouw Isover contactpersoon staat voor je klaar om jou te helpen!